تراکئوستومی و مراقبت های پرستاری آن

 

تراکئوستومی چیست ؟

به قرار دادن یک لوله ی داخل تراشه از طریق ایجاد کردن یک برش جراحی روی تراشه (تراکئوتومی)، تراکئوستومی می گویند.

اندیکاسیون‌ها :

– وجود تومورها

– انسداد راه هوایی فوقانی با جسم خارجی، ادم یا موکوس

– همراه با لارنژکتومی و یا برداشتن قسمت بزرگی از گردن از طریق جراحی

– وابستگی به دستگاه ونتیلاتور 

– عدم توانایی در حفظ راه‌های هوایی و یا ترشحات شفاف


مراقبت در منزل در بیماران دارای تراکئوستومی


1) اطلاعات عمومی:

آموزشهای کتبی و شفاهی به بیمار و مراقبت دهنده بدهید و برای آنها نام و شماره تلفن های پزشک و یا پرستار را فراهم کنید تا در صورت بروز هرگونه سؤال تماس بگیرند.

در مورد علل زمینه ساز و عوامل مؤثر در انجام این پروسیجر توضیح دهید.

در مورد نوع لوله تراکئوستومی که گذاشته شده، برای بیمار توضیح دهید. به بیمار فرصت کافی به منظور تمرین نحوه گذاشتن و برداشتن کانول های داخلی یا خارجی را بدهید.


2) علایم هشداردهنده:

هشدار: به بیمار تأکید کنید که در صورت بروز دیسترس تنفسی، اقدامات اورژانسی الزامی است.

• علایم و شکایاتی را که باید به پزشک و پرستار گزارش شود، مرور کنید: تحریک پوست اطراف استوما، عدم توانایی جهت خروج ترشحات، سرفه مکرر، آسیب پوستی در نواحی بالای قفسه سینه

عفونت: درجه حرارت بالا، ترشحات چرکی، قرمزی، خونریزی


3) آموزش های ویژه :

روش مراقبت از پوست اطراف استوما :

  • ناحیه را با آب و صابون شستشو داده و محل را خشک کنید. از پراکسید هیدروژن و بتادین که ممکن است احتمال آسیب پوست را افزایش دهد پرهیز کنید.
  • اهمیت دوش گرفتن به صورت روزانه را توضیح دهید. ناحیه تراکئوستومی باید پوشانده شود. در زمان دوش گرفتن، دوش دستی را به ناحیه زیر گردن هدایت کرده و از ورود صابون به داخل استوما جلوگیری کنید.
  • در بیماران مرد ضرورت شیو با ریش تراش برقی و جلوگیری از وارد شدن کف صابون به داخل استوما را بیان کنید. تأکید کنید که بیمار در زمان سرفه کردن، سطح استوما را بپوشاند و از دستمال با رشته های شل (پرز) استفاده نکند.
  • بیمار را برای حفظ کردن پوشش همیشگی استوما آگاه کنید. به بیمار پیشنهاد کنید لباس‌های یقه بلند یا شال گردن بپوشد، تا از ورود اجسام خارجی جلوگیری شود. به بیمار آموزش دهید که از پوشیدن لباس و یا شال گردن با تار و پود شل خودداری شد، چرا که باعث ورود فیبرها به داخل استوما میشود. 
  • بیمار و خانواده اش در مورد روش استفاده از اکسیژن یا سایر تجهیزات تنفسی در منزل آموزش دهید. به بیمار و خانواده اش برای تهیه این وسایل کمک کنید.
  • تکنیک شستن دست ها را به بیمار آموزش دهید. بر اهمیت شستن دست ها قبل از تمیز کردن تراکئوستومی و بعد از ساکشن تأکید کنید.
  • به بیمار در مورد نحوه انهدام وسایل آلوده و یا پانسمان‌ها آموزش دهید.
  • روش ساکشن کردن را نشان دهید. بیمار باید ۴-۳ نفس عمیق قبل و بعد از ساکشن بکشد. زمانی را در اختیار بیمار قرار دهید تا بتواند تکنیک را تمرین کند.
  • کاتتر ساکشن تا زمانی که سختی و مقاومت احساس شود، عبور داده می شود.
  • به بیمار آموزش دهید که در زمان خارج کردن کانتر، عمل ساکشن را انجام دهد. زمان ساکشن برای ۱۰ ثانیه باشد.
  • نحوه تمیز کردن و نگهداری از لوله های ساکشن را نشان دهید. کاتترها را به طور کامل با آب روان بشویید و سپس باید به مدت ۵ دقیقه کاتترها در پراکسید قرار بکیرد، بعد كاتترها را بیرون آورده و آنها را شسته و بعد برای ۵ تا ۱۰ دقیقه در آب جوش بگذارید. سپس کاتتر را روی یک حوله تمیز بگذارید تا با جریان هوا خشک شود. در مرحله آخر كاتتر در یک کیسه پلاستیک تمیز گذاشته شود. به بیمار توضیح داده شود که کاتتر ممکن است برای چندین روز استفاده شود و هنگامی که نتواند ترشحات را کاملا خارج نماید، دور انداخته

شود.

  • مراقبت‌های لوله تراکئوستومی را توضیح دهید. بر اهمیت استفاده از تکنیک تمیز در هنگام تمیز کردن لوله تراکئوستومی تأکید کنید. پانسمان تراکئوستومی لازم نیست مواردی که ترشحات خیلی زیاد باشد. بر اهمیت پوشاندن استوما در هنگام سرفه تاکید کنید.
  • پروسیجر تمیز کردن کانول‌ها، تعویض تراکئوستومی و تعویض پانسمان را آموزش دهید.
  • به بیمار برای نشستن  به صورت مستقیم در پوزیشن نیمه نشسته با گردن هیپر اکستند (به عقب) آموزش دهید.
  • به مراقبت دهنده در مورد نحوه تمیز کردن یک تراکئوستومی مسدود شده آموزش دهید.
  • ضرورت استفاده  از یک مرطوب کننده با یک دستگاه رطوبت ساز و یا یک ظرف پر از آب روی بخاری برای افزایش راحتی بیمار و پیشگیری از سفت شدن ترشحات راتوضیح دهید.
  • به بیمار آموزش دهید تا از آب و هوای خیلی گرم و یا سرد پرهیز کند، زیرا موجب تحریک موکوس‌های تراشه می‌شود.
  • بر اهمیت دوری از افراد با عفونت‌های تنفسی و محرک‌های تنفسی (سیگار، گرد و غبار، آئروسل ها، بخارها و پودرها) تأکید کنید.
  • به بیمار آموزش دهید که در صورت داشتن تراکئوستومی دایمی، وسایل برقراری ارتباطی شامل دفترچه یادداشت، خودکار و ماژیک را به همراه داشته باشد. در مورد روش‌های متفاوت برقراری ارتباط مثل استفاده از وسیله گفتاری الکترونیکی صحبت کنید.
  • به بیمار برای تهیه کردن یک جعبه اورژانس محتوی یک لوله خارجی با همان سایز یا کوچکتر، وسایل ساکشن و پانسمان و سایر تجهیزات لازم، کمک کنید.


4) داروها :

  • هدف، مقدار، زمان و روش مصرف هر یک از داروهای تجویز شده و عوارض جانبی را که باید به پزشک یا پرستار گزارش شود، توضیح دهید.
  • به بیمار توصیه کنید از مصرف داروهای بدون نسخه و بدون مشورت پزشک خودداری کند.


5) فعالیت :

  • به بیمار در مورد اهمیت انجام تمرینات برای افزایش تحمل و برنامه ریزی دوره های استراحت و فعالیت توضیح دهید.
  • به بیمار بگویید که مجاز به شنا کردن نیست.


6) رژیم غذایی :

  • توضیح دهید که بیمار باید یک رژیم غذایی منظم را دنبال کند، مگر در مواردی که منع مصرف وجود داشته باشد.
  • در صورت عدم منع مصرف به بیمار توصیه کنید که روزانه حداقل ۳ لیتر مایع بنوشد.
  • به بیمار برای نشستن در یک پوزیشن عمودی در طی غذا و یا طی تغذیه از طریق لوله آموزش دهید.
  • به بیمار آموزش دهید که کاف تراکئوستومی را به هنگام صرف غذا پر کند و بعد از غذا دوباره آن را خالی کند.


7) روش های دیگر درمانی :

  • به بیمار توصیه کنید از بخور دادن با مواد معطر که باعث تحریک مخاط تراشه و می شوند، خودداری کند.
  • بیمار را به انجام فعالیت‌هایی که باعث تقویت اعتماد به نفس و تصویر ذهنی مثبت می شود، تشویق کنید (مثل ورزش، موسیقی درمانی و انجام امور هنری و صنعتی).


8) مراقبت از افراد مسن :

  • مطمئن شوید که خانواده و مراقبین بیمار، میزان توانایی وی جهت درک و انجام مراقبت روزانه از لوله تراکئوستومی را بررسی کرده اند و به آنها توصیه کنید که در صورت وجود داشتن هرگونه نقص عملکردی، به بیمار در امر مراقبت کمک کنند.
  • به خانواده و مراقبین بیمار توصیه کنید که نیاز وی به حمایت‌های مراقبتی در منزل و منابع انجام این مراقبت‌ها را بررسی کنند.


9) مراقبت های روانی – اجتماعی :

  • بیمار را تشویق کنید که در امر برنامه ریزی مراقبتی خود، نقش فعالی را ایفا نماید(مراقبت از تراکئوستومی توسط خود بیمار).
  • بیمار را تشویق کنید تا نقش های خود در جامعه را حفظ کند.
  • بیمار را تشویق کنید تا در مورد ترس ها و نگرانی های مربوط به ناتوانی، تغییر در تصویر ذهنی و احساس غم و اندوه خود صحبت کند.
  • مراقبین بیمار را تشویق کنید تا در مورد نگرانی های خود در ارتباط با ناتوانی بیمار در امر مراقبت و اثرات آن بر زندگی صحبت کنند.


10) مراقبت های پیگیری :

  • بر اهمیت ویزیت های منظم و پیگیر تأکید کنید و مطمئن شوید که بیمار نام و شماره تلفن های ضروری را دارد.
  • به بیمار برای تهیه ی یک دستبند هشدار پزشکی مشخص کننده تراکئوستومی کمک کنید.
  • بر اهمیت پرهیز از سیگار و یا استفاده نکردن از فرآورده های تنباکو تاکید کنید.


11) ارجاعات :

  • به بیمار برای مراجعه به سرویس های مراقبت بهداشتی در منزل و محل های تهیه‌ی وسایل مورد نیازش و همچنین سرویس های اجتماعی کمک کنید.
  • بیمار را به یک گفتار درمان ارجاع دهید.
  • منابع حمایتی اجتماعی و شماره تلفن جهت مشاوره روانی و مراقبت‌ها برای بیمار فراهم کنید.

 

 

 

نظر خودتان را ارسال کنید